Kva er gale med jordbuarane?

Det globale, uløyste problemet med vald mot mennesket og det menneskelege

Jorda, Tellus

Det er ein planet der det er plass til mange menneske. Det er ein stad i universet med gode vilkår for liv og vekst, ein eineståande plass der livet oppstod for milliardar av år sidan.

Det er ein planet blant milliardar av planetar i universet, ein klode som er unik, ein stad der mennesket har levd i 2–3 millionar år.

Og vi alle — nær åtte milliardar menneske — lever akkurat no her, på denne planeten.

Men ikkje alle klarer å leva godt her.

Jo — nokre lever godt her, og dei siste 70 åra har veldig mange fleire enn tidlegare opplevd stor framgang. Dei materielle levekåra, helsetilstand, livskvalitet og forventa levealder har gjort store framsteg.

Men mange har det ikkje bra, og nokre av dei som lever godt kan plutseleg oppleva å bli kasta ut i det største mørke og den djupaste fortviling.

Utan varsel, på grunn av umenneskelege, meiningslause handlingar av forstyrra enkeltindivid.

1.

Ein ung mann går seg vill i dei indre hatfantasiane sine og bygger seg opp eit fiendebilde, eit stålsvart hat mot unge menneske som har ideal og tankar om samhald og ei betre framtid for alle. For denne mannen er dei andre menneske utan ansikt, menneske som han for alltid skal skuva ifrå seg, fordi dei for han skal mangla ansikt.

Denne mannen var eit menneske som hadde gått seg vill i dei indre, beksvarte irrgangane i sinnet sitt. Han klarte å drepa over 70 menneske før han vart stoppa.

Denne mannen er ein som for alltid har søkt seg bort frå det menneskelege og som aldri vil koma ut frå det svarte holet der han gøymer seg.

2.

Ein liten mann med overdimensjonert sjølvbilde skaffar seg diktatorisk makt i eit stort land og går til uprovosert storkrig mot eit naboland.

Tusenvis av uskyldige — barn, eldre, kvinner og menn — blir drepne. Bustadblokker, skular, kulturinstitusjonar, leikeplassar, barnehagar og sjukehus blir bomba i filler av den avsindige autokraten.

Gjerningsmannen er blind for det han gjer, for han skal aldri la auga sine kvila på øydeleggingane han har beordra.

3.

Ein ung mann tar endå ein gong fram skytevåpen, køyrer til kjøpesenteret eller til ein skule, skyt vilt og myrdar ti, tjue eller fleire menneske, blant desse mange barn med ulevde liv framfor seg.

Kvart av dei myrda liva er eit univers i seg sjølv, og med kvart einaste drepne offer ramma drapsmannen livet til hundrevis av menneske som for alltid vil måtte bera med seg smerten og sorga over å ha mista sin kjære.

På sosiale media koker det av fortviling, sinne og sorg.

Mange har svar på kva som må gjerast for å hindra slike tragediar, men vil noko i den retning skje?

Vi sit tilbake med spørsmåla:

— Kvifor?

— Kvifor skjer slike tragediar?

— Kvifor har ikkje menneska gjort tiltak for å sikra seg mot masseskytingar, blind vald mot enkeltindivid og krig?

Vi leiter etter svar der svar kan finnast:

1.

Overvaking: Oppvekstvilkår, detektering av risiko-individ, avvikarar, personar prega av mental forvirring og troll som kjem med hatytringar.

Kanskje kan slike og liknande tiltak hindra framtidige massedrapstragediar.

2.

Internasjonalt samarbeid, styrking av demokratiske tankar og institusjonar, støtte til indre, demokratisk opposisjon, internasjonal kontrollert etterretning for tidleg deteksjon av aggressive diktatorar, autokratar, psyko- og sosiopatar.

Internasjonale tiltak med kraftige sanksjonar mot statsleiarar og land som trugar med krig.

3.

Avskaffing av den konstitusjonelle retten til å bera våpen. Streng kontroll med salg av våpen, med sporing av kjøparar og deira våpenhistorikk.

Fjerning av det partiet som kallar seg republikansk (GOP) som ein politisk maktfaktor i landet.

Kva kjem til å skje dei neste femti åra?

# 1.

Slik vald kan truleg hindrast gjennom forebygging.

Er sannsynleg i land med demokratisk styresett og med kultur for samarbeid og dialog, i staden for maktutøving gjennom kapitalmakt, løgner og korrupsjon.

# 2.

Krig kan truleg hindrast, dersom FN og statsleiarane på alle kontinent klarer å få til overgang til eit betre samarbeidsklima med nedbygging av dei ideologiske og strukturelle motsetningane.

# 3.

Det minst sannsynlege av dei tre. Våpenlovene er så sterkt forankra i folkesjela i landet at det er vanskeleg å få til endring.

I tillegg til dei emosjonelle bindingane til symbolikken kring fridom og “Guds utvalde land” er løgnkulturen og konspirasjonsteoriane dei største hindringane for å stoppa masseskytinga i dette landet.

Øivind H. Solheim er ein norsk forfattar og naturfotograf som skriv skjønnlitteratur, essays og artiklar som kan hjelpa andre å forstå livet, andre menneske og seg sjølv. Solheim har gitt ut seks romanar, tre sakprosa-bøker og ei diktsamling.

Du kan gratis lesa innhald på Medium.com ved å registrera deg her.

Du kan bli medlem av Medium og støtta forfattaren med referert medlemskap. Medlemskontingenten din støttar direkte Øivind H. Solheim og andre forfattarar du les. Du vil også få full tilgang til alt innhaldet på Medium: https://oivind47.medium.com/membership

English:

Friend link: